Advertisement
Την αριστουργηματική νουβέλα του Φίοντορ Ντοστογιέφσκι "Η Ήμερη" (1876), στην ιστορική μετάφραση του Λευτέρη Βογιατζή, θα παρουσιάσουν για 6 μοναδικές παραστάσεις στο Θέατρο Σφενδόνη η Δανάη Καρούμπη και η Ανθή Κολέση. Μια ομάδα νέων ηθοποιών ζωντανεύει το κείμενο του Ρώσου λογοτέχνη. Την πρωτότυπη μουσική της παράστασης υπογράφει ο The Boy.“Στην ουσία, εδώ δεν έχουμε να κάνουμε μήτε με αφήγηση μήτε με κρατημένες σημειώσεις. Φανταστείτε ένα σύζυγο, και σ' ένα τραπέζι απάνω να κείτεται η γυναίκα του που αυτοκτόνησε, παν κάτι ώρες, πηδώντας από το παράθυρο. Είναι ανάστατος, δεν μπορεί να μαζέψει το μυαλό του. Πηγαινοέρχεται από τη μία κάμαρα στην άλλη πασχίζοντας να συλλάβει το τι έγινε, «να μαζέψει τις σκέψεις του σ’ ένα σημείο». Η σειρά των αναμνήσεων, καθώς τελικά τις ανακαλεί, τον πάει καρφί στην αλήθεια· και η αλήθεια, ακάθεκτη, εξυψώνει το νου και την καρδιά του.
Αυτό είναι το θέμα. Φυσικά η πορεία της αφήγησης πιάνει κάμποσες ώρες, με κενά και ξεστρατίσματα, και η μορφή της είναι ακανόνιστη: πότε μιλάει ο ίδιος στον εαυτό του, πότε απευθύνεται σε κάποιον αόρατο ακροατή σαν σε δικαστή. Όμως έτσι συμβαίνει πάντα και στην πραγματικότητα. Αν ένας στενογράφος κατάφερνε να στήσει αυτί και να κρατήσεις σημειώσεις, τότε θα ‘βγαινε κάτι λιγουλάκι πιο τραχύ και ακατέργαστο απ' αυτό που δίνω εγώ, αλλά, από όσο τουλάχιστον μπορώ να δω, η ψυχολογική σειρά ίσως και να ‘μενε απαράλλαχτη. Αυτή λοιπόν την πιθανότητα να σημειώσει τα πάντα ένας στενογράφος (που τις σημειώσεις του μετά θα ερχόμουν εγώ να επεξεργαστώ), αυτό είναι που βάφτισα φανταστικό σε τούτη την αφήγηση.” - από το σημείωμα του συγγραφέα
Με την παράσταση μας επιχειρούμε να πλησιάσουμε τα ερωτήματα που προκύπτουν από την αυτοκτονία αυτής της γυναίκας. Η δουλειά μας είναι να δώσουμε χώρο στην ιστορία και τα γεγονότα της να υπάρξουν, χωρίς να προσδοκούν μια εξήγηση, μια τελική απάντηση για κάθε ερώτημα. Κι ο ίδιος ο Ντοστογιέφσκι γράφει ένα έργο για την αυτοκτονία - φαινόμενο συχνό και αυξανόμενο εκείνη την εποχή στη Ρωσία- όχι για να την εξηγήσει, αλλά για να την αγγίξει.
— Κλείσε το παράθυρο.
— Γιατί;
— Θα κρυώσεις. Μ’ αγαπάς;
— Τι είναι αυτή η σκέψη;
— Μόνο πέντε λεπτά.
— Δηλαδή ένα κουταλάκι του γλυκού;
— Κλείσε το παράθυρο. Πού ήμουν όλο το χειμώνα;
— Ήμουν μαζί με την ψυχή μου εγώ;
— Μα είμαστε κιόλας στα μισά του Απρίλη!
— Το ακούτε;
— Όχι, σοβαρά, κλείσε το παράθυρο. Μ’αγαπάς;
— Να περιμένουμε να ξημερώσει η μέρα;
Ποιος ήμουν εγώ και ποια ήταν αυτή.
Η μοίρα όλων μας είναι να μην μας κατανοούν.
“ Όντως, προσέξτε ένα άλλο – όχι και τόσο φωτεινό, εκ πρώτης όψεως – παράδειγμα της αληθινή ζωή, κι αν έχετε το κουράγιο να το κοιτάξετε κατάματα, τότε στα βάθη του θα βρείτε κάτι ανάλογο του Σαίξπηρ. Για έναν παρατηρητή όλα τα φαινόμενα της ζωής συμβαίνουν με μια συγκινητική απλότητα και είναι απολύτως κατανοητά, πράγμα που δεν αξίζει τον κόπο όχι μόνο να τα σκέφτεται, αλλά και να τα παρατηρεί κανείς. Για έναν άλλο παρατηρητή τα ίδια αυτά φαινόμενα προκαλούν τέτοια ανησυχία, κι έτσι καταφεύγει σε μια διαφορετικού τύπου απλοποίηση και απλούστατα φυτεύει μια σφαίρα στο μέτωπο του, ώστε να λυτρώσει το μυαλό του μια για πάντα από όλα εκείνα τα ερωτήματα που τον βασανίζουν. Εννοείται, βέβαια, ότι ποτέ δεν πρόκειται να εξαντλήσουμε την εξέταση της ουσίας του φαινομένου, ποτέ δεν πρόκειται να φτάσουμε μέχρι το τέλος· Ό,τι αφορά την αρχή και το τέλος του, θα πρέπει να πούμε ότι αυτά για τον άνθρωπο ανήκουν στη σφαίρα του φανταστικού.” — Φ. Ντοστογέφσκι
Advertisement
Event venue
Θέατρο Σφενδόνη - Sfendoni Theater, Μακρή 4, 117 42 Αθήνα, Ελλάδα, Athens, Greece
Tickets
Concerts, fests, parties, meetups — all the happenings, one place.