Advertisement
Orkiestra Symfoniczna Filharmonii LubelskiejTomasz Strahl – wiolonczela
Elwira Śliwkiewicz-Cisak – akordeon
Rafał Janiak – dyrygent
Program:
Sofia Gubajdulina - Siedem słów na wiolonczelę, akordeon i orkiestrę smyczkową
Modest Musorgski - Obrazki z wystawy (orkiestracja Maurice Ravel)
O godzinie 18:00, jeszcze przed koncertem, zapraszamy na spotkanie z cyklu „poLUB klasykę – rozmowy o muzyce” w górnym foyer Filharmonii Lubelskiej (3 piętro). Przybliżamy podczas nich program wieczoru, sylwetki kompozytorów, okoliczności powstania wykonywanych dzieł oraz konteksty, które pomagają pełniej przeżyć koncert.
To spotkanie dla wszystkich – zarówno dla doświadczonych melomanów, jak i osób które dopiero odkrywają muzykę klasyczną.
Siedem słów Sofii Gubajduliny z 1982 roku należy do najbardziej poruszających dzieł kompozytorki. Łączy głęboką refleksję duchową z charakterystycznym dla jej twórczości poszukiwaniem nowych relacji między brzmieniem a formą. Tytuł nawiązuje do ostatnich słów Chrystusa na krzyżu, jednak utwór rezygnuje z dosłownej ilustracyjności na rzecz kontemplacji. Jego istotą staje się napięcie między ciszą a dźwiękiem, samotnością solistów a nasyconym brzmieniem zespołu. Szczególną rolę odgrywa dialog wiolonczeli i bajanu – instrumentów o odmiennej barwie i możliwościach artykulacyjnych traktowanych przez kompozytorkę jako dwa niezależne, a zarazem dopełniające się głosy. Bajan, dzięki płynnemu kształtowaniu dynamiki i możliwości długiego podtrzymywania dźwięku, zbliża się do brzmienia organowego, podczas gdy wiolonczela zachowuje charakterystyczną śpiewność smyczkowego dźwięku. Orkiestra smyczkowa tworzy wokół nich zmienną przestrzeń – od pojedynczych, niemal ascetycznych brzmień po gęste warstwy dźwiękowe. Techniczna wirtuozeria służy wyrażaniu napięcia, skupienia i wyciszenia. Muzyka rozwija się organicznie, poprzez narastanie i rozładowywanie energii, a forma jawi się bardziej jako proces niż klasyczna konstrukcja. Obrazki z wystawy powstały w 1874 roku jako cykl fortepianowy inspirowany pośmiertną wystawą prac Wiktora Hartmanna, przyjaciela Modesta Musorgskiego. Poszczególne ogniwa różnią się aurą, rytmiką i językiem muzycznym, a narrację spaja powracający motyw Promenady, przywołujący krok zwiedzającego. W orkiestrowej wersji Maurice’a Ravela kompozycja zyskała nowy wymiar brzmieniowy. Ravel zachował jej zasadniczy kształt, przekładając fakturę fortepianową na bogatą paletę orkiestry. Kolejne obrazy otrzymują odmienne barwy – od solowych instrumentów po pełne tutti – podkreślając groteskę Gnomа, monumentalność Wielkiej Bramy Kijowskiej czy melancholię Starego zamku. Instrumentacja nie ogranicza się jedy nie do kolorystyki brzmienia: wydobywa relacje między rejestrami, rytmem i planami dźwiękowymi, a orkiestra staje się narratorem kolejnych scen. Zestawienie kontemplacyjnych Siedmiu słów z malarskimi Obrazkami z wystawy prowadzi od duchowego skupienia ku zmysłowej plastyce wyobraźni, ukazując dwa skrajnie odmienne sposoby kształtowania muzycznej barwy.
Advertisement
Event venue
ul. Marii Curie-Skłodowskiej 5, 20-029 Lublin, Poland, ulica Lipowa 7, 20-020 Lublin, Polska, Lublin, Poland
Tickets
Concerts, fests, parties, meetups — all the happenings, one place.