Name: Barbara Maroń. Opowieść szkatułkowa / A Story Within a Story
Start: 2026-01-23T19:00:00+01:00
Location: Foksal 11/4, 00-372 Warsaw, Poland

$Barbara Maro\u0144. Opowie\u015b\u0107 szkatu\u0142kowa \/ A Story Within a Story$

[For English scroll down]
PL: Opowieść szkatułkowa: Barbara Maroń
Fundacja Arton
Foksal 11/4, Warszawa
Wystawa: 23.01–22.03.2026
Wernisaż: 23.01.2026, godz. 19.00
Kuratorka: Marika Kuźmicz
Współpraca: Dariusz Mikołajczak, Adam Parol
„Tkając, konstruuję obraz – przedmiot tożsamy ze strukturą podłoża; szczególna struktura tkaniny zastępuje nieprzeźroczystą fakturę malarską; forma, kolor, faktura wynikają z czynności przeplatania wątku przez osnowę ruchem z lewej do prawej i z prawej do lewej oraz ze struktury wykonanej materii; czynność tkania przypomina czynność czytania i pisania – proste rytmy komponują się w wersety, tworzą porządki analogiczne do odręcznego pisma, kreślenia, druku…” Tę wypowiedź Barbary Maroń można odnieść nie tylko do tkanin, ale i do innych jej prac. Chociaż powstają one w różnych mediach jako wspomniane już tkane obrazy, lecz także książki, obiekty, to bardzo często związane są z tekstem i z czynnościami jego tworzenia, to jest z pisaniem oraz z jego percypowaniem, czyli czytaniem.
Filozof Vilém Flusser jako dwa kluczowe momenty w historii ludzkości wskazywał wynalezienie pisma oraz wynalezienie fotografii. Argumentował przy tym, że nie nauczyliśmy się nigdy w pełni rozumieć obrazów fotograficznych, choć uważamy, że ich odczytywanie nie wymaga żadnych umiejętności. Ufamy im, nie widząc potrzeby ich odszyfrowywania ani interpretacji, co generuje poważne zagrożenia, a widoczne jest tym bardziej w momencie, gdy zdjęcia tworzone są sztucznie i gdy są jedynie pozornie zakorzenione w rzeczywistości. Być może to właśnie teraz potrzebujemy słów bardziej niż kiedykolwiek?
Prace Barbary Maroń są powrotem do tekstu. Kierują do słów i do ich mocy, wynikającej zarówno z potencjału komunikacji, jak i z tajemnicy, którą słowa mogą w sobie kryć. Tekst może być przecież wskazówką, drogą, inspiracją i labiryntem – i wszystkie te właściwości odkrywają obiekty prezentowane w Fundacji Arton. Co więcej, są one powrotem do tekstu, którego możemy doświadczyć haptycznie: nie tylko go zobaczyć, ale także poczuć i przypomnieć sobie odręczny, liniowy sposób jego powstawania, powiązanego z analogicznym sposobem ludzkiego myślenia, który może być widziany jako zanikający i cenny zasób w czasie powszechnie rozproszonej uwagi.
Sekwencja prac Maroń to również opowieść o historiach i tekstach przekazywanych z pokolenia na pokolenie oraz sekretów skrywanych przez książki. Struktura wystawy przypomina szkatułkową powieść, której fragmenty można czytać osobno lub układać je w wielowarstwową narrację.
Barbara Maroń urodziła się w Krakowie w 1955 roku. W latach 80. ** wieku zajmowała się głównie projektowaniem i tkaniną artystyczną. W latach 1987–1989 współprowadziła Galerię „gt” przy Teatrze Mandala w Krakowie. Od lat 90. do połowy pierwszej dekady XXI wieku tworzyła obiekty, instalacje, zajmowała się również wideo i fotografią, w której dotykała problemów natury procesu identyfikacji, samoidentyfikacji i kreacji wizerunku. Współzałożycielka i członkini Stowarzyszenia Fort Sztuki (1986–2006). W latach 1994–2000 brała udział w pracach komitetu programowego i organizacyjnego festiwali Fort Sztuki, a w latach 2003–2005 była członkinią redakcji czasopisma „Fort Sztuki” i animatorką wielu wydarzeń́ artystycznych w kraju i za granicą.
Jej prace były prezentowane między innymi w Republice Irlandii (Cork), w Irlandii Północnej (Belfast) i w Kanadzie: w Le Lieu, centre en art actuel oraz w Galerii Vu w Ville de Quebec.
Od kilkunastu lat eksperymentuje z formułą dokumentu artystycznego, realizując strukturalnie utwory wideo (jako kamerzystka, reżyserka i montażystka), między innymi Awangardy Wrocławia lat 60. i 70. ** wieku – śladami absolwentów Państwowej Wyższej Szkoły Sztuk Plastycznych (we współpracy z Katedrą Mediacji Sztuki Akademii Sztuk Pięknych we Wrocławiu, w ramach programu badawczego nad sztuką wrocławskiego konceptualizmu, 2015). W 2021 roku ukończyła Teatr mroku, przekory i uciechy, esej filmowy o twórczości Joanny Braun, znanej projektantki kostiumów i scenografki w teatrach dramatycznych i lalkowych. Ostatnią realizacją – premiera w lutym 2026 roku – jest studium filmowe Pokazać słowo / Utwory ulotne o twórczości Alicji Jodko – filozofki, poetki wizualnej, współinicjatorki (wraz z Mariuszem Jodko) i kuratorki wrocławskiej Galerii Entropia.
EN: A Story Within a Story: Barbara Maroń
Arton Foundation
Foksal 11/4, Warsaw
Exhibition: 23 January–22 March 2026
Opening: 23 January 2026, 7 p.m.
Curator: Marika Kuźmicz
Collaboration: Dariusz Mikołajczak, Adam Parol
“By weaving, I construct an image – an object identical to the structure of the base; the unique structure of the fabric replaces the non-transparent texture of paint; form, color, and texture result from the interlacing of weft and warp, from left to right and from right to left, and from the structure of the finished fabric; the act of weaving resembles the act of reading and writing – simple rhythms form verses, creating orders analogous to handwriting, sketching, printing…” This statement by Barbara Maroń applies not only to her textiles, but to her artistic practice as such. Although her works take diverse forms – the aforementioned woven depictions, but also books and objects – they consistently revolve around text and the activities tied to its creation: writing and perceiving it, that is, reading.
Philosopher Vilém Flusser identified the invention of writing and the invention of photography as two pivotal moments in human history. He argued that, despite our confidence, we have never truly learned how to read photographic images. We tend to trust them instinctively, assuming they require no interpretation, which carries serious risks, particularly today, when they are increasingly generated artificially and only appear to be anchored in reality. Perhaps we need words now more than ever?
Barbara Maroń’s works mark a return to text. They direct our attention to language and its power, derived both from its communicative capacity and from the mystery it can conceal. Text can function as a clue, a path, an inspiration, or a labyrinth – and all of these qualities are revealed in the pieces presented at the Arton Foundation. This return to text is also tactile: the viewer is invited not only to see language, but to feel it, recalling the handwritten, linear process of its creation, closely aligned with the rhythms of human thought. In an era of pervasive distraction, this mode of thinking emerges as a precious yet vanishing resource.
Maroń’s sequence of works also forms a narrative about stories and texts passed down through generations, and about secrets hidden in books. The exhibition’s structure resembles a story within a story: its fragments may be read individually or assembled into a multilayered narrative.
Barbara Maroń was born in Kraków in 1955. In the 1980s, she worked primarily in design and textile arts. From 1987 to 1989, she co-ran the “gt” Gallery at the Mandala Theater in Kraków. From the 1990s through the mid-2000s, she used primarily video and photography to create objects and installations, addressing questions of identification, self-identification, and image construction. She was a co-founder and member of the Fort Sztuki Association (1986–2006), participated in the program and organizational committee of the Fort Sztuki festivals (1994–2000), and served on the editorial board of Fort Sztuki magazine (2003–2005), while also initiating and inspiring numerous artistic events in Poland and abroad.
Her works have been presented in the Republic of Ireland (Cork), Northern Ireland (Belfast), and Canada, including exhibitions at Le Lieu, centre en art actuel, and the VU Photo Gallery in Québec City.
For over a decade, Maroń has explored the form of the artistic documentary, producing structurally complex video works as a cinematographer, director, and editor. These include Awangardy Wrocławia lat 60. i 70. ** wieku – śladami absolwentów Państwowej Wyższej Szkoły Sztuk Plastycznych [The Avant-Gardes of Wrocław in the 1960s and 1970s – In the Footsteps of Graduates of the State Higher School of Fine Arts] (2015), created in collaboration with the Department of Art Mediation at the Academy of Fine Arts in Wrocław as part of a research program on Wrocław conceptualism. In 2021, she completed Teatr mroku, przekory i uciechy [Theater of Darkness, Contradiction, and Joy] – a film essay devoted to the work of Joanna Braun, a renowned costume and set designer for dramatic and puppet theater. Her most recent project, premiering in February 2026, is the film study Pokazać słowo / Utwory ulotne [To Show the Word / Fleeting Works], focusing on the practice of Alicja Jodko – philosopher, visual poet, and co-founder (with Mariusz Jodko) and curator of the Entropia Gallery in Wrocław.